Kuzey yarımkürenin ilk kirazı gecikti

Kuzey yarımkürenin ilk kirazı gecikti

İzmir Kemalpaşa'da nisan ayının son haftalarında hasadı yapılan kuzey yarımkürenin ilk kirazı, bu sene negatif hava şartları sebebiyle gecikecek.

İzmir Kemalpaşa'da nisan ayının son haftalarında hasadı yapılan kuzey yarımkürenin ilk kirazı, bu sene negatif hava şartları sebebiyle gecikecek. Don hadiseleri neticeyi bazı ağaçların hasar gördüğünü, bazı ağaçların da yeni çiçeklenmeye başladığını belirten üreticiler; rekoltenin düşük, maliyetlerin yüksek ve kirazın gecikmeli olarak sofralara geleceğini söyledi.

Kuzey yarımkürenin ilk kirazı, İzmir'in Kemalpaşa ilçesinde hasat ediliyor. Kemalpaşa Ziraat Odasına kayıtlı 7 bin kiraz üreticisi, 80 bin dekar alanda 2 milyon 200 bin ağaçla kiraz yapımı yapıyor. Her sene 20 Nisan sonrasında hasadı yapılmaya başlayan sezonun ilk kirazında negatif hava şartları sebebiyle gecikme yaşandı. Şubat ve mart aylarında yaşanan don hadiseleri sebebiyle hasat zamanı mayısın ilk haftasına ertelendi. Dondan hasar gören kiraz ağaçlarında da takribî yüzde 25 oranında hasarın olacağı öngörülüyor. Olağan koşullarda leblebi büyüklüğünde meyve oluşması beklenen bazı ağaçların, gecikme neticeyi yeni çiçeklenmeye başladığı görüldü. Bu sene rekoltenin düşük olmasının beklendiğini belirten üreticiler, maliyetlerin yüksek olacağını ve kirazın gecikmeli olarak harcanabileceğini dile getirdi.

"Mahsul kaybı yüzde 25 olabilir"

Ziraat Odası Başkanı Bülent Oray, "En son 2008 senesinde böyle bir gidişat yaşamıştık. 26 Şubat'ı 27 Şubat'a bağlayan gece, hava sıcaklığı eksi 3 dereceye düştü. 3 saatlik bir don hadiseyi reelleşti. En büyük hasarı o zaman yaşadık. Erkenci kirazlarımızda kısmen çiçek açan bahçelerimiz vardı. Dondan dolayı bu kiraz ağaçlarımız negatif istikamette etkilendi. 17 Mart'ta da hava sıcaklığı eksi 2 derece oldu. O gün de ciddi bir hasar gördük. Mahsuller bütün olarak alana çıkmadan elimizde kesin yüzdelik bir sayı yok ama şayet daha fazla bir negatiflik yaşanmazsa tahminen yüzde 25 etrafında bir mahsul kaybı yaşanacağını düşünüyoruz. Geçen senelere göre bu yıl kış uzun sürdü. Kiraz yapımı hava sıcaklıklarından dolayı negatif etkilendi. Daha fazla negatiflik yaşamadan üreticilerimizin aradaki sarihi en azından maliyet açısından kapatmasını diliyoruz" dedi.

"10-15 günlük gecikme var"

İlk hasat edilen mahsullerin yüksek maliyetle kıymet gördüğünü, Kemalpaşa'da üretilen kirazların yüzde 70'inin Avrupa, Uzak Doğu, Orta Doğu ülkeleri ve Rusya'ya ihraç edildiğini kaydolan Oray, "İç pazarda da mahsullerimiz iyi bir maliyete yer bulur. Kapasitemizi artırmak ve imal vaktimizi uzatmak için çalışmalar yapıyoruz ama bu gibi negatiflikler imalcilerimizin canını sıkıyor. Olağan koşullarda ilk hasadın 23 Nisan'dan sonra yapılması bekleniyordu. Havaların soğuk gitmesi sebebiyle tahminen 10 Mayıs'ta ilk mahsuller hasat edilmeye başlanacak. Şu anda bazı ağaçlar çiçeklenmiş gidişatta. Ancak geçmiş senelerde şu yarıyılda meyvelerin ortaya çıkmış olması gerekiyordu. 10-15 günlük bir gecikme var" diye konuştu.

"Maliyetler azıcık yüksek olacak"

Kemalpaşa kirazının özelliklerinden bahseden Oray, şunları söyledi:

"Kemalpaşa kirazının aranılan bir mahsul olmasının nedeni kalibresi, rengi, tadı ve raf ömrünün uzun olmasıdır. Kemalpaşa kirazı kuzey yarımkürede hasat edilen ilk kirazdır. Bu nedenle piyasadaki yerimiz ayrıdır ancak yurttaşlar bu sene kirazı geç gıda. Rekoltenin düşük olmasından dolayı da maliyetler azıcık yüksek olacak."

"Akdikeni işletmelerin, komitecilerin eline bağlıyız"

Oray ayrıca, üreticiden çok aracıların para kazandığını ifade ederek şöyle konuştu:

"Üretici mahsulü almadan belirli bir gider yapıyor. Pazarın durumunu öğrenmiyoruz. Başka Bir Deyişle imal evresinde bir mahsulün ne kadara satılacağı öğrenilmiyor. Akdikeni işletmelerin, komitecilerin eline bağlıyız. Onların mahsulü almayacağını söyleme uğru var ama üreticinin öyle bir uğru yok. Kooperatifleşerek ve kayıt dışının önün geçerek bu gidişatın önüne geçilebilir. Kayıt dışı olduğunda pastanın büyük dilimini aracılar yiyor. Kiraz tek senelik bir mahsul değil. Bir alandan kazanç elde edebilmek için en az 5 sene emek sarf edip gider yapmanız gerekli. Pazar olmazsa 'ben bunu değiştireyim' deme namsınız yok. Üretici olarak imal evresinde beceriksizimiz yok ama pazarlama ve girdi maliyetleri evresinde yetkililerden yardım bekliyoruz."

"Leblebi ebadında olması gerekiyordu"

30 dönümlük arazide bin 500 ağaçla kiraz yapımı yapan üretici Mehmet Akdemir de, "Şubat ayında bazı negatif hava koşulları alana geldi. Hava sıcaklıkları düştü. Bütün o sırada ağaçlar yeni yeni yeşillenmeye başlamıştı. Bu gidişat ağaçları etkiledi. Geçen hafta da hava sıcaklıkları gece saatlerinde düştü. Bu nedenle kiraz hasadımız bu sene geç kaldı. Klasikte çiçek halinde görülen kirazın bu yarıyılda leblebi ebadında olması, 20-23 gün sonra da hasat edilmesi gerekiyordu. Ancak şu an hala çiçek halinde. Ayrıca açan çiçeklerin de içleri kapkara. Başka Bir Deyişle bu görülen çiçeklerin kimileri meyveye dönüşmeyecek. Havanın ısınmasıyla ne kadarlık bir hasarımız var netleşecek ama yüzde 25'lik bir hasarımızın olduğunu öngörüyoruz" ifadelerini kullandı.

"Kooperatifleşmemiz gerekli"

En büyük emeği sarf etmelerine karşın aracıların kendilerinden daha fazla para kazandığını kaydolan Akdemir, "Biz meyvemizin para etmesini isteriz. Bu yıl meyve az olduğu için otomatikman maliyetleri pahalı olacak. Kirazda imal maliyetimiz 10 lirayı geçiyor. Bu kirazı daha yüksek maliyetlere satmamız gerekiyor ki para kazanalım. Sezonda Türkiye'nin her yerinden aracılar oluyor. Onların da kendi aralarında ağız birliği yapıp bazen maliyet düşürdüklerini düşünüyoruz. Gerçeğinde en iyisi kooperatifleşmek ancak bu hakikatleşmedi. Bu işin reel işkencesini sürükleyen biziz ancak aracılar daha çok kazanıyor. Buradan 10 liraya kiraz alıyorlar, elini değdirmeden iki katı maliyetine satıyor. Yeri geliyor maliyetine satış yaptığımız oluyor" laflarına yer verdi. - İZMİR

Kuzey yarımkürenin ilk kirazı gecikti Kuzey yarımkürenin ilk kirazı gecikti Kuzey yarımkürenin ilk kirazı gecikti Kuzey yarımkürenin ilk kirazı gecikti Kuzey yarımkürenin ilk kirazı gecikti Kuzey yarımkürenin ilk kirazı gecikti

Kaynak: İhlas Haber Ajansı